«Սևան» ազգային պարկի ափամերձ տարածքներում առանձնակի մտահոգիչ է սոճու տնկարկների չորացման արագացող դինամիկան․ սա ոչ թե հիպոթեզ է, այլ փաստագրելի իրականություն․ Այսեր Ղազարյան
«Սևան» ազգային պարկի ափամերձ տարածքներում արձանագրվող բնապահպանական բացասական գործընթացների շարքում առանձնակի մտահոգիչ է սոճու տնկարկների չորացման արագացող դինամիկան։ Սա ոչ թե հիպոթեզ է, այլ փաստագրելի իրականություն, որին հետևում եմ արդեն մի քանի տարի՝ կիրառելով արբանյակային պատկերներ, դրոնային տեսանյութեր, օրթոֆոտոներ և հեռազննման այլ գործիքակազմ։ Այս մասին ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է բնապահպանական ոլորտի փորձագետ Այսեր ղազարյանը։
«Անտերությունն ու անտարբերությունը սպանում են
Սևան ազգային պարկի ափամերձ տարածքներում արձանագրվող բնապահպանական բացասական գործընթացների շարքում առանձնակի մտահոգիչ է սոճու տնկարկների չորացման արագացող դինամիկան։ Սա ոչ թե հիպոթեզ է, այլ՝ փաստագրելի իրականություն, որին հետևում եմ արդեն մի քանի տարի՝ կիրառելով արբանյակային պատկերներ, դրոնային տեսանյութեր, օրթոֆոտոներ և հեռազննման այլ գործիքակազմ։
Իմ ներգրավվածությունը և դրա «արդյունքը» Ժամանակին միացել եմ Շրջակա միջավայրի նախարարության կողմից ձևավորված մասնագիտական հանձնաժողովին և ներկայացրել գիտականորեն հիմնավորված առաջարկների փաթեթ՝ հիմնված բազմամյա դիտարկումների և տվյալների վերլուծության վրա։ Արդյունքը՝ զրո։ Առաջարկներն այդպես էլ մոռացության մատնվեցին՝ տիպիկ հայաստանյան սցենարով։
Փոխարենը՝ առկա է բազմամիլիոնանոց ֆինանսավորմամբ EU4Sevan ծրագրի համակատարող UNDP-ի հայաստանյան գրասենյակի տվյալ ծրագրի համակարգող ստորբաժանման պատասխանատվության ներքո մշակված Սևան ազգային պարկի կառավարման պլանը, որի գիտական որակը, մեղմ ասած, խիստ կասկածելի է։ Ժողովրդական ասացվածքի վերաձևակերպմամբ ասած՝ ունքը սարքելու փոխարեն աչքն են հանում։
2025–2026 թթ. ուսումնասիրության արդյունքները, դիտարկումները փաստում են, որ գործընթացը ոչ միայն չի դադարել, այլև զգալիորեն արագացել է։
Տնկարկներում առկա են՝
Օջախային չորացած կամ չորացող ծառերի խմբեր
Առանձին չորացող ծառեր՝ ցրված ամբողջ տարածքով Թվային պատկերը խոսուն է.
Առանձին չորացող ծառեր՝ ցրված ամբողջ տարածքով Թվային պատկերը խոսուն է.
Ցուցանիշ Արժեք
Օջախային խմբերի զբաղեցրած տարածք (վերջին 1 տարում) մինչև 9 հա Ընդհանուր մակերեսը՝ ցրված ծառերի ներառմամբ ~20%-ով ավելի Սոճու տնկարկների ընդհանուր տարածք Երանոս բնակավայրի մերձակա հատվածում ~190 հա Այսինքն՝ մոտ 190 հեկտար սոճու տնկարկներում չորացող և չորացած ծառերի ընդհանուր թիվը վերջին մեկ տարում աճել է մի քանի անգամ։ Սա աղետալի դինամիկա է, որը պահանջում է անհապաղ միջամտություն..
COP17-ի «կանաչ» ճակատը COP17-ի շրջանակում, բնականաբար, ամեն ինչ «նորմալ» է։ Եվրամիությունը ևս մեկ նոր ծրագիր է հաստատել ՛՛Սևանի կենսաբազմազանության համար՛՛, որն իրականացվելու է UNDP-ի կողմից։
Ահա այստեղ է, որ պետք է ահազանգել։ UNDP-ն արդեն իսկ ապացուցել է իր մոտեցումների վտանգավորությունը բնության համար՝ դրա վառ ապացույցն է Սևան ազգային պարկի համար գրված խայտառակ որակի, հակաբնապահպանական և կենսաբազմազանությանը սպառնացող կառավարման պլանը և որոշ այլ փաստաթղթերը։
Պատմական հեգնանք Այս ամենի մեջ կա մի դառը պատմական զուգահեռ, որը չեմ կարող չարձանագրել։
Կես դարից մի փոքր ավելի առաջ, պրոֆեսոր Պ. Խորշուդյանի և նրա գործընկերների անհավանական ջանքերի շնորհիվ՝ մեծ դժվարություններով հիմնադրվեցին այս անտառները։ Դրանք ոչ միայն անտառապատման, այլև գիտական մտքի ու նվիրումի հուշարձան են։
Իսկ այսօր՞։ Այսօր նույն բուսաբանության ինստիտուտը ներգրավված է եղել ճիշտ հակառակ՝ խիստ վտանգավոր և էկոլոգիական աղետի մոտեցնող գործընթացներում։ Սա արդեն ոչ միայն մասնագիտական ձախողում է, այլև բարոյական։
Եզրակացության փոխարեն Սևանի սոճուտների չորացումը ախտանիշ է ավելի խորքային հիվանդության՝ ինստիտուցիոնալ անտարբերության, գիտական հանձնախմբերի իմիտացիայի և միջազգային ծրագրերի անպատասխանատու կիրառման։
Անտառները չեն սպասում։ Յուրաքանչյուր ուշացած տարի նշանակում է անդառնալի կորուստ։ Պահանջում եմ անկախ մասնագիտական գնահատում, բաց տվյալներ և գիտականորեն հիմնավորված գործողություններ։ Ոչ թե ձևական ծրագրեր, այլ՝ իրական լուծումներ։
Շարունակելի…»,-գրել է Ղազարյանը։
Այս թեմայով
Խոշոր հրդեհ է բռնկվել Սևանում․ կանխվել է կրակի տարածումը
Պաշտոնապես հերքվեց նախագծի միջազգային լինելու` մինչ այժմ ներկայացված կառավարական սուտը. Ղազարյան
Կարո՞ղ է՝ Դուք էլ եք բռնnւթյան զnհ, ինչ-որ մեկը Ձեզ ստիպել է, որ այս օրենքի նախագիծը ներկայացնեք ԱԺ-ում. Ղազարյանը՝ Բաթոյանին
Ռուբինյանն անջատեց Էդգար Ղազարյանի խոսափողը` անվտանգության աշխատակիցներին հրավիրելով դահլիճ
Վարչապետի հետ ժամանակ առ ժամանակ ապրող մի կին. Էդգար Ղազարյանի ձևակերպումը վրդովեցրեց ՔՊ-ականներին
Խոշոր հրդեհ է բռնկվել Սևանում․ կանխվել է կրակի տարածումը
Պաշտոնապես հերքվեց նախագծի միջազգային լինելու` մինչ այժմ ներկայացված կառավարական սուտը. Ղազարյան
Կարո՞ղ է՝ Դուք էլ եք բռնnւթյան զnհ, ինչ-որ մեկը Ձեզ ստիպել է, որ այս օրենքի նախագիծը ներկայացնեք ԱԺ-ում. Ղազարյանը՝ Բաթոյանին
Ռուբինյանն անջատեց Էդգար Ղազարյանի խոսափողը` անվտանգության աշխատակիցներին հրավիրելով դահլիճ
Վարչապետի հետ ժամանակ առ ժամանակ ապրող մի կին. Էդգար Ղազարյանի ձևակերպումը վրդովեցրեց ՔՊ-ականներին
Սևան Ազգային պարկի տնօրենի անհեթեթ բնապահպանական գյուտը
Հոկտեմբերի 24-ից Երևան-Կապան-Երևան թռիչքները կդադարեցվեն
Նարեի ու իմ մյուս երեխաների դասերի ու խմբակների ծնողական ժողովներին հազվադեպ եմ հանդիպում հայրերի. Վ...
Երևան–Աշտարակ ճանապարհին տեղի ունեցած ողբերգական վթшրից տուժած երեխաներից մեկի վիճակում դրական դինամ...
ՌԴ Պետդումա է ներկայացվել աշխատանքային միգրանտների ընտանիքի անդամների մուտքը կարգավորելու մասին օրին...
Ծնողները մահացել են, 3 երեխաները հիվանդանոցում են. նոր մանրամասներ՝ ողբերգական վթարից
Քաղաքական վերլուծաբան Արման Աբովյանը նոր պաշտոն ունի
Բարիատրիկ վիրահատությունը որպես կյանքի որակի փոփոխման հնարավորություն
Մոսկվան՝ հնարավորությունների և դժվարությունների միջև․ հայ ընտանիքի պատմությունը
Հրապարակվել են քվեարկության նախնական արդյունքները․ թարմացված